Walvissen en Bach

Partita No. 2 Bach.

“Felix, heb je Pa2 al gedaan? Of heb je die overgeslagen? Ik speelde de 2e partita op mijn examen duizend jaar geleden... was erg benieuwd wat je daar over zou schrijven...”

Ja, toen begreep ik die zin pas. Eerder dacht ik dat het over een parkeerplaats ging, we staan op Pa 2! Maar musici hebben het dan over de Partita 2 van wie…. Ja, goed geraden Johann Sebastian Bach. De schrijver is mijn verhollanderlandste Zweedse vriend Anders Jallen en die naam spreek je nooit zo uit als je denkt, hoe je je best ook doet, het blijkt verkeerd. 

Anders is componist. En wat voor componist. Hij schreef een oratorium op alle tekst van de Declaratie van de Rechten van de Mens. In december 2023 is het 75 jaar geleden dat deze oertekst die beter dan welke wetten dan ook de menselijke vrijheid werd  vastleg en aangenomen door de Verenigde Naties. Dat hele stuk heeft Jallen op muziek gezet en hier en daar stukken laten uitvoeren om belangstellenden een indruk te geven. Je begrijpt dat in Nederland minstens drie koren en orkesten deze wereldpremière willen hebben. NIET DUS! SCHANDE! ER IS NOG TIJD! https://humanrightsoratorio.com/

Oké, heel even niet Bach, daar komen we zo weer op.

Jallen dus, hij schreef ook een https://symphonyforthewaters.com/. Daarbij horen ook zeegeluiden natuurlijk. Het mooiste is natuurlijk het roepen van de walvissen. Wat zal ik zeggen, direct maar? Hier komt die: https://open.spotify.com/track/3WvKWuuoh85Il9V5AtKGuH?si=6636672289c448f4 Loure staat er als aanduiding. Luister er eens naar. Alleen daarna. En stel je voor dat je onderwater bent, en een walvis bent en statig door het water zwemt en met lange uithalen je familie 20 kilometer verder even roept. Natuurlijk, dat dacht Bach ook. Die dacht ook even dat hij een walvis was, want anders had hij die Loure, de elegante en gracieuze Franse dans niet geschreven. Gewoon de roep van de walvis.

Nog even nagevraagd: “Anders, ik weet dat je alle mogelijke gitaren ter wereld speelt, maar speelde je op je examen ook viool? “ Nee, natuurlijk niet, hij speelde het werk gewoon (haha) op gitaar. Want dat kan. Iedereen bewerkt en zet werk van Bach over op zijn instrument. Die geniale muziek klinkt altijd wel.

“Maar,” zo bekende hij: “Weet je, het is leuk, door jou schrijven nu ben ik weer gaan luisteren... indertijd luisterde ik zo veel, bestudeerde alle partitas en sonatas (en ook cello et cetera) zo intens dat het allemaal werk is geweest... heerlijk werk was het maar alleen werk... Las... luisterde... analyseerde... wel honderden uitvoeringen.. Tot nu kon ik eigenlijk niet relaxed terug leunen en genieten...”

En daar gaat het om. Luister naar Bach en maak ervan wat jezelf hoort, geniet waar je zelf van wilt genieten. Er is geen goed of fout in het luisteren. Alleen jij bent er. En dat roept maar één componist eigenlijk altijd wel op. Johann Sebastian Bach. Ook de Pa2, zeg ik maar even, zo onder elkaar, als kenners!

Reacties

Een reactie posten

Populaire posts van deze blog

De hoorn klinkt

Afbeelding
  De hoorn klinkt, de jachthoorn, het gaat beginnen. Om de hoorn heen heel zacht de strijkers, het is nog mistig, tremolo, es-majeur, (Es-Bes-Es-G-Bes), alles aarzelt nog hierbuiten op het veld van de muziek. Eerst haast twijfelend, dan aanzwellend, steeds wat duidelijker scheurt de hoorn door de grijze flarden en geeft richting aan de luisteraar alsof je naar een ree aan de bosrand tuurt. Bes, want de hoorn staat in F, maar weet je, laat maar, dat hoef je allemaal niet weten. De hoorn speelt Bes, lang aangehouden, (wordt wakker, staat alert!) dan die lagere bronstroep, de Es (die weerklink in je borstkas), nu de korte, haast felle Es, een stoot na en vervolgens terug naar de oerroep, de lange Bes.   En precies dan hoor ik de eerste tik. In Bruckners 4de symfonie, gedirigeerd door Eugen Jochum, gespeeld door de Berliner Philharmoniker. De naald van mijn Dual platenspeler spat precies daar waar mijn vroegere platenspeler, precies dezelfde Dual, ook voor het oor pikte, en va...
Meer lezen
Afbeelding
 Sonate No. 1 in G mineur Die opening, die lang aangehouden bijna jammerende toon, dan weg nootjes, die telkens terug komen op een dubbelklank en daarin dwars door je gevoel snijden. Het adagio van de sonate no 1 in G mineur BWV 1001. Het lijkt wel alsof Bach voor het eerst een viool vast heeft en wat voor zich uit krast, en direct doorheeft wat een effecten een viool kan hebben. Het is ook pas na een minuut of drie dat de eerste versiering is te horen. Dan gaan we samen naar het einde van het Adagio. De tijd heeft hij al lang stil gezet en langzaam, een toon, die verder weg lijkt te geraken, klaar. De meester heeft even viool leren spelen Mijn grootvader had een oom van zijn moeders zijde, dat was de beroemde bioloog Leendert Alexander Johannes Burgersdijk (1828-1900). Een man die alles kon. Zijn leerlingen kwamen er echter achter dat hij geen viool kon spelen. Hij lachte en zei: kom over een twee weken maar terug. En hij speelde viool alsof hij nooit anders had gedaan. Hij vert...
Meer lezen

De vrouw is wèl wispelturig

Afbeelding
Het laatste verhaal, CD 2, kopte ik met de vraag of La Donna echt zo mobilé is. Verdi’s smetje, een aria waarin de wispelturigheid van de vrouw wordt aangevoerd als excuus voor mannen om haar grenzen over te gaan. Ze stelt haar mening toch wel bij. In zijn opera Rigoletto leidt dat tot een ongekend drama. En schitterende muziek. We zijn bij cd 3, van de negen meter die nog voor ons liggen. Anna Netrobko. Opera aria’s. Met de Wiener Philharmoniker uit 2003. Geen weg waar ze niet aan timmerde.   Ze is wereldberoemd in de klassieke wereld dan.   Op verzameling aria’s twee keer Mozart en dat snap ik want mevrouw debuteerde ooit als de Koningen van de Nacht in de Mozarts Zauberflöte. Stukje Idomeneo, stukje Don Giovanni, en dan het rijtje af, Berloiz, Massenet, Donizetti, Belinni,   Gounod, Dvorack en Puccini. Even alle grote opera aria’s achter elkaar. Nou er gebeurt iets vreemds bij me, ik wordt er niet koud nog warm van. Alle noten kloppen maar ik luister naar een per...
Meer lezen